Bài trước tui viết được cái mục lục xong thì bị tư bản rượt đến mãi hôm nay mới tạm xong hết việc, dự định là sẽ viết tiếp loạt bài kế hoạch kinh doanh. Nhưng chợt nhớ từ sau khi viết bài đầu, tui nhận được rất nhiều email gửi về chia sẻ những dự định, kế hoạch làm riêng. Và đặc biệt có một số bạn hỏi tôi là khi nào là thời điểm tốt nhất để thành lập công ty, hoặc cần những yếu tố gì để có thể đảm bảo kinh doanh sẽ thành công.
Xin trả lời ngay là tui cũng không biết và không dám nói cái nào kinh doanh thì sẽ bảo đảm thành công (nếu biết chắc thì tui làm rồi 
) do đó tui không dám làm thầy dùi xúi dại. Có một điểm tui nghĩ là tui trả lời được phần nào, đó là khi nào thì thích hợp để mở công ty hoặc đâu là những yếu tố cần có khi quyết định mở công ty. Do đó bài này tui viết thêm tí về cái quan trọng này.
Khi quyết định thành lập công ty nghĩa là ta quyết định tự làm chủ, tự kinh doanh, tự định đoạt đời mình… Đó là câu trả lời thường nhận được của đại đa số các “giám đốc” vừa thành lập công ty, nhưng sâu xa hơn mỗi người đều có mục đích riêng của mình. Sau khi vắt óc, tui chủ quan chia ra thành những nhóm sau:
- Nhóm thành lập công ty theo kiểu điếc không sợ súng, quá nhiều nhiệt huyết, quá nhiều mơ ước sẽ trở thành một Steve Jobs hay Bill Gates (nhưng lại thiếu kinh nghiệm).
- Nhóm thích có danh thiếp ghi là Giám Đốc nhưng nộp đơn vô vị trí này mãi không ai thuê nên quyết định thành lập công ty riêng để tự làm Giám Đốc.
- Nhóm thành lập công ty vì đã có sẵn đầu ra, có khách hàng, có dự án, họ mở công ty vì cần một tư cách pháp nhân của công ty để tiện làm việc.
- Nhóm thành lập công ty với hy vọng sẽ trở nên giàu có (nhóm này khác nhóm 3 là chưa biết sẽ làm gì để giàu, chỉ đơn giản nghĩ là làm giám đốc thì sẽ giàu).
- Nhóm đam mê kinh doanh, thích công việc kinh doanh, điều hành quản lý và có năng lực thực sự những việc đó.
- Nhóm nhìn ra được một cơ hội kinh doanh nào đó, có niềm tin là nó có thể kinh doanh và mang lại lợi nhuận và toàn tâm toàn ý muốn biến ý tưởng đó thành hiện thực.
Trong những nhóm trên, ta hãy cùng lướt qua nhóm nào nên thành lập công ty để ra làm riêng.
Nhóm 1: Nhiều người thường khuyên nhóm này không nên thành lập công ty, nhưng theo tui, nếu họ quá nhiều nhiệt huyết, quá nhiều đam mê thì tui nghĩ cũng nên lập công ty cho biết, 90% chúng ta sẽ gặt hái được một cái rất giá trị đó là… thất bại. Đừng nghĩ tôi châm biếm, vì thất bại xét theo một nghĩa nào đó rất có ích cho sức khỏe, nó giúp chúng ta về sau bớt điếc và bắt đầu biết sợ súng. 10% còn lại là bi kịch, đó là lỡ xui mà nhóm này thành công ngay từ những dự án đầu thì sẽ rất bi kịch, họ sẽ bắt đầu thăng hoa lên tầm mức hoang tưởng, nghĩ mình đang trên đường thành thiên tài bất khả chiến bại và từ đó sẽ dẫn họ đến những vấn đề trầm trọng hơn. Lúc này bệnh sẽ khó chữa hơn bình thường.
Nhóm 2: Nhóm này là nhóm không nên thành lập công ty nhất. Tuy nhiên, nếu quá thích cái danh thiếp và có dư chút đỉnh tiền (để thủ tục thành lập công ty, khoảng 5 triệu hoặc trên dưới đôi chút) + có một khoảng thu ổn định nào đó (để trả cho kế toán báo cáo thuế hàng tháng – đừng lo, báo cáo này thường không phức tạp vì tình hình kinh doanh đa phần là tất cả bằng không, không chi không thu). Và sau đó thật tuyệt vời!!! Bạn đã là Giám Đốc! Xin chúc mừng!
Nhóm 3 nên mở công ty, Bill Gates cũng thành lập Microsoft theo kiểu này (nhưng nhớ là Bill Gates không phải người thường). Nhóm này, khi mở công ty họ sẽ kinh doanh có lãi thời gian đầu, thậm chí có thể giàu… Nhưng trừ khi họ thật sự yêu công việc đó, giữ vững được đam mê, giữ vững được chất lượng dịch vụ/sản phẩm để có thể tiếp tục dự án hoặc công việc đang làm. Còn đa phần sau khi xong/hết dự án, công ty cũng sẽ đến giai đoạn khó khăn là không biết làm gì tiếp theo hoặc giải thể. Tóm lại là nhóm này có khả năng thu được lợi nhuận cao, nhưng để biến nó thành thành công lớn và mang tính lâu dài thì ta cần phải thêm nhiều yếu tố nữa.
Nhóm 4 – thích giàu 
Nhóm này nên mua vé số, đánh đề, cờ cá ngựa, cờ tướng, cờ vua gì đó… hoặc lấy chồng giàu (nếu là nữ và có nhan sắc) hoặc làm gì đó cũng được nhưng đừng mở công ty. Vì đa phần trường hợp cả một thời gian dài ban đầu bạn sẽ sống vô cùng khó khăn, tất cả vốn liến, nhà cửa, xe cộ… đều dồn vào công ty. Tiền lương nhân viên, chi phí hoạt động, văn phòng và hàng tỉ chi phí khác, tháng nào kết toán huề vốn hoặc dư ra được chút đỉnh là mừng hết lớn, và cái khoản dư ra chút đỉnh này thường chẳng thấm vào đâu nếu chúng ta đi làm thuê.
Nhóm 5 nghe có vẻ rất thích hợp để mở công ty riêng, nhưng cũng không nên. Vì nhóm này chỉ thích kinh doanh và kinh doanh giỏi. Nhóm này nên tiếp tục đi làm thuê vì đi làm thuê vẫn được thỏa mãn máu kinh doanh, quản lý của mình, được ở trong những môi trường chuyên nghiệp (giúp cho khả năng của mình ngày càng tốt hơn), được làm những dự án lớn, được tiếp xúc với những khách hàng tầm cỡ, được thu nhập ổn định… Nói chung là đi làm thuê thì nhóm này có tất cả những gì mà họ cần, thế hà cớ gì phải sân si? Đó là lý do tui vẫn đi làm thuê (tui giống nhóm này ở chỗ đang đi làm quản lý thuê, còn giỏi hay không thì phải đợi TGĐ của tui đánh giá).
Nhóm 6 nghe có vẻ như là nhóm thích hợp nhất để mở công ty. Nhóm này có tầm nhìn, có sự nhạy bén, có chuyên môn, có một ước mơ cháy bỏng về kinh doanh và khẳng định mình. Nhưng nhóm này vẫn chỉ mới có điều kiện cần chứ chưa có điều kiện đủ. Nhóm này nếu nhìn ra được mọi thứ nhưng không có khả năng biến những cái tầm nhìn ấy thành hiện thực (tố chất của nhóm 5) thì ngoại trừ trường hợp bỏ tiền về thuê nhóm (5) làm việc cho mình, còn không thì cũng rất khó thành công.
Đọc đến đây bạn sẽ hỏi: Này, cái nào cũng không, vậy khi nào thì mới đủ điều kiện để thành lập công ty?
Câu trả lời là khi có đủ tất cả những yếu tố trên (trừ cái số 2, cái đó không quan trọng).
Nghe có vẻ ba phải nhưng thật ra điều đó chính xác. Khi bạn thấy được một hướng kinh doanh mà bạn tin là sẽ hiệu quả (6), bạn có năng lực về quản lý, đam mê kinh doanh (5) bạn có một đầu ra căn bản ban đầu (3), bạn có ước mơ làm giàu chính đáng, tạo công ăn việc làm cho mình và những xung quanh (4), bạn có thật nhiều đam mê (với kinh doanh và với lĩnh vực mà mình kinh doanh) và bạn cũng có một chút máu liều (1). Khi tất cả những câu trả lời cho các câu hỏi trên đều là Có thì đó là thời điểm chúng ta sẵn sàng cho việc bắt đầu một doanh nghiệp riêng của mình.
Và hãy luôn luôn chuẩn bị tinh thần rằng đây không phải là con đường nhàn hạ, bạn sẽ cày mười mấy tiếng mỗi ngày, lảo đảo bước ra khỏi công ty bạn sẽ đi ăn vất vưởng đâu đó, trong lúc ăn bạn vẫn tiếp tục suy nghĩ về những việc còn dang dở, về nhà bạn tiếp tục làm việc và bạn đi ngủ với giấc ngủ chập chờn với những vấn đề về chi phí, khách hàng, dự án… Tất cả những điều đó để đổi lấy một thu nhập rẻ bèo hàng tháng (thường là thấp hơn nhiều so với khi ta làm tất cả những việc đó lúc đi làm thuê), tệ hơn bạn có thể chẳng có đồng thu nhập nào hoặc thậm chí phải vay mượn để bù vào chi phí.
Thế chúng ta được gì khi thành lập công ty?
Tất cả những cái “bị” bên trên cũng chính là cái chúng ta “được” và nếu chúng ta may mắn đứng về phía % những công ty vượt qua được thời gian khó khăn ban đầu, thì sẽ đến một ngày nào đó chúng ta xây dựng được một doanh nghiệp ổn định, thu nhập chúng ta dần cao lên, công việc chúng ta dần đi vào quỹ đạo. Và khi về già chúng ta tự hào kể với con cháu rằng chúng ta đã dám tách ra khỏi đám đông để bước đi con đường chông gai.
Đơn giản chỉ có thế, chúng ta sẽ mất rất nhiều để được những cái giản dị như vậy. Giàu có, danh vọng vẫn là những khái niệm không nên nằm trong kế hoạch của những cái “được”. Vì vậy một lần nữa, các bạn nhóm (2) thích danh thiếp: đừng thành lập công ty. Hoặc nếu có thì nhớ xác định rõ ràng: chi phí 5 triệu nhờ dịch vụ thành lập công ty + mỗi tháng một ít tiền để thuê kế toán + mỗi năm ít tiền để đóng vài loại thuế (nhớ đừng bán hóa đơn, cái đó phạm pháp). Các bạn nhóm (3) thích giàu: nên mua vé số hoặc lấy chồng (phải đẹp, nếu không đẹp thì cũng đừng tuyệt vọng, vẫn còn cơ hội lấy chồng nước ngoài vì đôi khi quan điểm thẩm mỹ của bọn Tây rất khác).
PS: Nếu bạn thắc mắc thế tui là kiểu gì: Tui có thời từng ở nhóm 1 (nhóm điếc không sợ súng) và thật may mắn và hạnh phúc cho tui, tui được thất bại. Thất bại đó giúp tui bây giờ biết sợ súng, lựu đạn và các loại bom mìn. Còn hiện tại thì tui vẫn đang tham tiền, nhát gan chưa dám bước chân vào chông gai, nên đến giờ tui vẫn đang chỉ đi làm thuê, kiếm tiền về cho tư bản.
18 Comments
Giờ chắc anh thuộc nhóm 5 nhỉ ^^ . Một ngày tốt lành nha anh
[Reply]
Apo Reply:
February 6th, 2010 at 10:21 am
Anh giống nhóm 5 ở chỗ vẫn còn đi làm kinh doanh thuê cho tư bản. Còn có giỏi hay không thì chắc phải do TGĐ của anh đánh giá, nhưng ít nhất là tới giờ này vẫn chưa bị đuổi
[Reply]
Chao Hieu
Cam on ban rat nhieu. Minh thich bai nay ghe
Bai phan tich rat hay.Loi van giong ong gia Nam Bo ghe nhung vo xuc tich va sau sac vo cung.
Chan thanh cam on tac gia
Chuc suc khoe
Mong cac bai sau
[Reply]
Apo Reply:
February 6th, 2010 at 10:21 am
Xin cảm ơn bạn!
[Reply]
2. Nhóm thích có danh thiếp ghi là Giám Đốc nhưng nộp đơn vô vị trí này mãi không ai thuê nên quyết định thành lập công ty riêng để tự làm Giám Đốc.
.
–> Có nhóm này nữa hả anh? Em mới biết luôn đó
[Reply]
Apo Reply:
February 6th, 2010 at 10:23 am
Có em, hơi bị đông
[Reply]
Theo anh Hiếu thì SV ra trường sẽ nên xin làm việc ở 1 công ty nhỏ hay công ty lớn. Cụ thể là dân IT. Em thấy đây cũng là 1 chủ đề rất hay. Mong anh nếu có thời gian viết 1 bài về vấn đề này ạ.
Em cám ơn anh nhiều.
[Reply]
Apo Reply:
February 6th, 2010 at 10:23 am
Công ty nhỏ hay công ty lớn đều có những ưu điểm và khuyết điểm của nó. Tuy nhiên nếu mới ra trường thì anh nghĩ nên làm ở những công ty lớn (nếu được) vì ở đó họ có những hệ thống, quy trình chuẩn hóa sẵn, chúng ta sẽ học được những điều đó. Và ở đó chúng ta được làm những việc lớn.
[Reply]
nguyet1309 Reply:
February 6th, 2010 at 10:01 pm
Mình thì nghĩ là làm ở các công ty lớn thường họ đòi hỏi cao hơn : năm kinh nghiệm, bằng cấp… nên dù mới ra trường mà tích lũy được kinh nghiệm từ hồi sinh viên thì khả năng xin vào công ty lớn dễ hơn phải không nhỉ? mà xin vào các tập đoàn thì chắc chắn đòi hỏi vốn tiếng anh pro. mình nghĩ vậy đó
[Reply]
Apo Reply:
February 6th, 2010 at 10:51 pm
Chào bạn, chính vì vậy tôi có mở ngoặc: “nếu được”. Và không hiếm trường hợp vừa tốt nghiệp đã có thể vào bắt đầu làm việc ở các công ty lớn.
he he mềnh cũng đang cố gắng để có năng lực như các bạn nhóm 5, còn nhóm 3 thì bản thân thấy không đủ tâm và tài làm nên nghiệp lớn zậy
@hieu: nè sao toàn nhắc các quý bà lấy chồng ế, k lẽ bài này k viết cho nam hử? mè xúi các chị ấy lấy chồng giàu để về làm nô lệ hử? vậy bác lấy vợ giàu đê
[Reply]
Apo Reply:
February 6th, 2010 at 10:24 am
Tôi không có nhu cầu giàu nên không có dự định kiếm vợ giàu
[Reply]
Em thấy mình nằm ở cả nhóm 1 và 6. Có ý tưởng kinh doanh, nhưng lại thiếu kinh nghiệm và nhiều nhiệt huyết
[Reply]
Mình cũng đã có công ty – cũng đã thất bại và hậu quả vẫn kéo dài…. bổ sung cho Apo thêm 1 yêu cầu “Thằng” làm chủ là thằng phải dẹp được tính sỉ diện cá nhân – dám bị nghe chửi hoặc đòi nợ mà miệng vẫn cười tươi…cho rằng “sau cơn mưa chắc trời sẽ sáng”
[Reply]
Apo Reply:
February 6th, 2010 at 10:25 am
Chính xác, nhưng mà cái này đi làm thuê hay làm riêng gì cũng cần luôn. Đi làm thuê mà khách hàng chửi mình xong mình chửi lại là cũng… tiêu.
[Reply]
choy! anh viết bài này giống như nói phụ nữ muốn giàu chỉ có nước lấy chồng giàu-> ko thể tự làm giàu bằng chính khả năng của mình vậy.
[Reply]
Nền tảng sẵn dĩ nhiên là tốt, dễ dàng phát triển hơn…nhưng phụ nữ hiện nay đa phần sắc sảo, rất độc lập và tự chủ.Thời đại cạnh tranh khốc liệt thế này,có hậu thuẫn mà không có khả năng, không hiểu biết thì cũng…tiêu sớm
[Reply]
Đây xứng đáng là một trong những bài viết tuyệt vời nhất của anh Hiếu
, đặc biệt là cách hành văn và chất hài hước
[Reply]
Anh thấy còn thiếu một nhóm thành lập công ty chủ yếu là bán hóa đơn, nhóm này không phải ít đâu em. Nhóm này làm càng ngày càng tinh vi, rất nhanh giàu và cũng dễ bị ngồi “nhà mát”.
[Reply]
Đọc Blog của bác thấy khá nhiều điểm tương đồng!
Hy vọng sẽ được gặp bác vào một ngày đẹp trời!
[Reply]
Chao Hiếu!
Mình đã đọc rất nhiều lần bài viết này. Trời ơi, bàn tới thì không thấy đâu mà toàn thấy bàn lui không à! Trong cuộc sống, ai mà chẳng ngại vất vả nhưng có thành công nào mà không trải qua gian khổ đâu? Đã bắt tay vào kinh doanh là phải đương đầu với thử thách, có thể ta phải làm việc từ 10 đến 12 tiếng một ngày thậm chí còn hơn thế nữa nhưng nếu thật sự tâm huyết thì ta vẫn thấy hạnh phúc. Mục đích của kinh doanh là làm giàu nhưng mình biết có rất nhiều người đã rất giàu rồi nhưng vẫn hết mình với công việc chứ đâu phải chỉ để tự hào với con cháu như bạn nói đâu. Cái được chính là niềm hạnh phúc khi ta dám đương đầu, dám thách thức và vượt qua được trở ngại. Và còn nữa, phụ nữ muốn làm giàu theo kiểu “lấy chồng giàu” như bạn nói, chắc chắn sẽ không đầu tư mở công ty vì sẽ đau đầu, nhức óc – chóng già, mà sẽ đầu tư vào bản thân. Cho nên đối với những cô gái có đầu óc thì đừng có xúi dại, đùm đẩy người ta đi làm giàu theo kiểu “ Săn Đại gia hay lấy chồng Ngoại gì đó…” nghe đáng ghét lắm!
[Reply]
Anh có thể cho em biết anh hay dùng cụm từ “làm cho tư bản” có ý gì không? Mỗi lần đọc qua cái này em thấy lấn cấn làm sao ah.
[Reply]
meomacma Reply:
February 18th, 2010 at 1:20 pm
Mạn phép chủ nhà cướp lời. Có điều chi sai sót mong lượng thứ
“làm cho tư bản” hiểu trắng trợn là vì gánh nặng cơm áo gạo tiền mà phải bán sức lao động cho các ông chủ nhiều tiền, kiếm lợi nhuận về cho công ty
[Reply]
lushdimple Reply:
February 18th, 2010 at 8:56 pm
Nếu đó là cách anh Hiếu ẩn dụ thì đối với kinh nghiệm non nớt của em, em thấy làm cho “tư nhân xã hội chủ nghĩa” hay “làm cho tư bản” đều phải như vậy cả. Em không nghĩ là gánh nặng cơm áo gạo tiền “làm cho tư bản” nó lớn hơn làm cho “tư nhân xã hội chủ nghĩa”, cái đó cũng không phải cái gì trắng trợn hay cao siêu cả. Dùng ẩn dụ như vậy (theo cảm giác của riêng em) nghe nó offensive quá.
Bi giờ em cũng “làm cho tư bản” nhưng em không dùng hình tượng đó làm ẩn dụ vì em thấy bi giờ làm gì mình cũng cố gắng hết sức, kỷ luật và nhận thức cá nhân cao hơn, không còn giới hạn bản thân và biết nhìn xa hơn, không còn chi li và không gò ép bản thân như làm cho “tư nhân xã hội chủ nghĩa”.
Ngoài ra, từ hồi em “làm cho tư bản” em thấy mình biết cách sống hơn. Cứ nhìn lifestyle của anh Hiếu thì biết.
[Reply]
Chít rùi, mình có ở cả 6 nhóm ac.ac.. sao giờ huhu….
Thanks Hiếu. ^_^
[Reply]
Mọi người đều cho rằng mình đúng, và quả thật họ đúng, nhưng cái đúng đó (theo họ) có làm họ thành công hay không thì mỗi người sẽ có câu trả lời riêng cho chính mình. Quả thật để thành công không dễ, vì nó là cả quá trình rèn luyện, thất bại, đối mặt, nghiêm túc học hỏi…Có lẽ ai cũng hiểu điều này, nhưng để thực hiện nó như tế thì không nhiều người
[Reply]
Chào anh
Đọc entry này của anh em lại nhớ câu nói
“There are two sides to every coin”
Được là ông chủ,được tự chịu trách nghiệm về tương lai tài chính của mình ( và có thể là của rất nhiều nời khác) chẳng phải là rất tuyệt vời sao?
Nhưng việc đi theo lá cờ của ai đó cũng là lựa chọn hay…
Suy cho cùng, đó là lựa chọn, tư duy của mỗi người……chúng ta đều đang trên con đường tiến đến mục đích chung, đó là được giàu có (về nhiều mặt, ko chỉ mối tiền )
[Reply]
toi rat thich nhung bai viet ve marketing cua Hieu va toi van dg theo doi nhung bai viet tiep theo cua ban.
toi cung rat thich viec online marketing, neu minh muon lam dc viec ay thi hoc lop nao? co phai hoc lop quan tri mang?
[Reply]
One Trackback
Bài viết hiện đang được trích đăng lại tại liên kết: Khi nào nên thành lập công ty?.